Mediation bij scheiding met groot vermogen.

Waarom scheiden met veel vermogen extra aandacht vraagt

Bij een scheiding moet er veel geregeld worden: vaak rondom minderjarige kinderen en de gezinswoning, maar ook rondom een onderneming, de verdeling van het vermogen en het pensioen. Mogelijk zijn er complexe huwelijkse voorwaarden waarvan de gevolgen in kaart moeten worden gebracht en financieel moeten worden uitgevoerd. Hoe groter en gevarieerder het vermogen, hoe meer vragen er spelen:

1. Moet het vermogen of de onderneming gedeeld worden? Dat hangt af van het huwelijksvermogensregime waarin u bent getrouwd. Mogelijk is er ander recht dan het Nederlandse recht van toepassing, of is er sprake van complexe huwelijkse voorwaarden.
2. Wat is het vermogen waard? Verschillende waarderingsmethoden kunnen tot verschillende uitkomsten leiden. Voor de waardering van onroerend goed schakelen wij taxateurs in en voor de waardering van een onderneming een financieel specialist.
3. Hoe blijft de onderneming gezond? Conflicten kosten geld en energie, en in het uiterste geval kan een onderneming daar zelfs aan ten onder gaan. Een scheiding afhandelen via mediation is in de regel vele malen sneller en kostenefficiënter dan een juridische procedure bij de rechtbank.
4. Wat gebeurt er met het pensioen? Zeker bij een (voormalig) pensioen in eigen beheer vraagt dat om zorgvuldige afspraken. Maar ook als er op een andere manier pensioen is opgebouwd, vergt dit aandacht.

Hoe werkt mediation bij complexe vermogenssituaties?

De advocaat-mediator informeert u allebei over de juridische en fiscale gevolgen van de scheiding, en begeleidt u naar afspraken die juridisch en fiscaal verantwoord zijn. Is de financiële situatie complex, dan kan een onafhankelijke deskundige worden ingeschakeld. Wat u bespreekt is vertrouwelijk en wordt niet met de rechter of derden gedeeld.

Een mediationtraject bestaat meestal uit drie tot vijf gesprekken van ongeveer 1,5 tot 2 uur, met twee tot drie weken ertussen. Na elk gesprek ontvangt u een gespreksverslag met wat er is besproken, eventuele tijdelijke afspraken en actiepunten voor de volgende sessie. Tussen de gesprekken door wordt vaak informatie opgevraagd of worden stukken nagekeken, zodat het proces voortvarend kan verlopen.

1. Inzicht in uw huwelijksvermogensregime: bent u getrouwd in gemeenschap van goederen of op huwelijkse voorwaarden, en wat staat daarin? Dat bepaalt wat er gedeeld of verrekend moet worden.
2. Alle stukken op tafel: beide partners delen de relevante documenten, zoals jaarrekeningen, aangiften inkomstenbelasting en pensioenoverzichten.
3. Waardering door een deskundige: bij complexe financiële situaties kan een onafhankelijke deskundige worden ingeschakeld, bijvoorbeeld voor de waardering van een onderneming.
4. Overleg met uw accountant: uw accountant kan de financiële gevolgen voor de onderneming in kaart brengen en de benodigde stukken opstellen, zoals jaarcijfers en kasstroomoverzichten.
5. Afspraken vastleggen: de financiële afspraken komen in een echtscheidingsconvenant en, bij minderjarige kinderen, in een ouderschapsplan. De advocaat-mediator dient daarna een gemeenschappelijk verzoekschrift in bij de rechtbank. Een zitting is vrijwel nooit nodig.

U mag een eigen adviseur of advocaat meenemen als de andere partij daarmee instemt. Ook advies van een eigen advocaat naast het traject kan waardevol zijn.

De waarde van een onderneming

Een onderneming kan worden gewaardeerd op basis van verschillende waarderingsmethoden: de intrinsieke waarde of liquidatiewaarde, de economische waarde (op basis van toekomstverwachtingen) of de overnameprijs in de markt. Welke methode het beste past, hangt mede af van het soort onderneming en de toekomstplannen van de dga of de onderneming. Daarbij weegt mee dat de ondernemer het bedrijf economisch verantwoord moet kunnen voortzetten.

Zijn u en uw partner ook zakenpartners, in een vof, maatschap of bv? Dan moet naast de scheiding ook het vennootschapsrechtelijke vertrek geregeld worden. Kijk daarvoor naar de samenwerkingsovereenkomst, maatschapsakte of aandeelhoudersovereenkomst.

De advocaat-mediators van SILK hebben ondernemingsrechtelijke kennis die van belang is om een scheiding met ondernemers in mediation in goede banen te leiden.

Alimentatie voor ondernemers en dga's

Bij een ondernemer wordt de draagkracht voor kinder- en/of partneralimentatie in de regel gebaseerd op de gemiddelde winst uit onderneming van de afgelopen drie jaar.

Cijfers uit het verleden geven niet altijd een realistisch beeld, dus winstprognoses en kasstroomoverzichten die op de toekomst zien, spelen ook een rol.

Bij een dga kijkt de rechter niet alleen naar het salaris, maar ook naar wat de dga kan verwerven, waaronder de winsten in de bv.

Pensioen

1. Verevening: pensioen dat tijdens het huwelijk is opgebouwd, wordt op grond van de wet standaard 50/50 verevend. U kunt samen een andere verdeling afspreken, of verevening uitsluiten in het convenant.
2. Melden binnen twee jaar: meld de scheiding binnen twee jaar bij de pensioenuitvoerder. Dan heeft de ex-partner een rechtstreekse aanspraak: het pensioen wordt vanaf het moment dat het ingaat rechtstreeks aan de ex-partner uitbetaald.
3. Pensioen in eigen beheer: sinds 2017 kan er geen nieuw pensioen in eigen beheer worden opgebouwd. Is het pensioen afgekocht of omgezet in een oudedagsverplichting? Dat vraagt advies van een pensioendeskundige, die beoordeelt hoe hiermee in de mediation moet worden omgegaan.
4. Bijzonder partnerpensioen: wilt u daar afstand van doen? Neem dat dan uitdrukkelijk op in het convenant.

Mediation of overlegscheiding?

Mediation past goed als u bereid bent samen om tafel te gaan en zelf de beslissingen wilt nemen. Bij een complexe vermogenssituatie kan een overlegscheiding (collaborative divorce) een goed alternatief zijn. U heeft dan ieder een eigen advocaat, die ook mediator is en uw belangen bewaakt. Een coach met een psychologische achtergrond begeleidt het traject. Het team kan worden uitgebreid met een financieel deskundige. Zo regelt u de gevolgen relatief snel en deskundig, en kan een ondernemer zich weer richten op de onderneming.

Komt u er samen niet uit, dan staat een gerechtelijke procedure open.

Lees ook: 5 tips voor de scheidende ondernemer, Moet de waarde van mijn onderneming verrekend worden als ik gehuwd ben op huwelijkse voorwaarden?, Partneralimentatie en de ondernemer en Wat gebeurt er met mijn pensioen als ik ga scheiden?